Door op de link te klikken opent u de brochure "In beroep" van de Raad van State.

Beroepschrift
Bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State kan iemand terechtkomen die recht zoekt in een bestuursrechtelijke aangelegenheid. Het geschil betreft dan een beslissing van een bestuursorgaan of de uitspraak van een rechtbank over zo'n beslissing. Het bestuursorgaan of de rechtbank behoort onder het stuk te vermelden dat (hoger) beroep openstaat bij de Afdeling bestuursrechtspraak.

De procedureregels
De procedureregels worden beschreven in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). In de rubriek 'OVER' - 'Bestuursrechtspraak' kunt u onder 'Algemene wet bestuursrecht' de integrale tekst bekijken.
Via het telefoonnummer van Postbus 51, (0800-80 51) of per e-mail info@postbus51.nl kunt u de folder "Bezwaar en beroep tegen een beslissing van de overheid" aanvragen waarin stap voor stap wordt beschreven hoe u beroep kunt instellen. Ook heeft Postbus 51 een website: www.postbus51.nl
Ook kunt u meer lezen over de procedure in de brochure "In (hoger) beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak bij de Raad van State". U kunt deze brochure aanvragen in de rubriek 'OVER' - 'Algemeen' - 'Brochures'.

Griffierecht in bestuursrechtelijke procedures
Bij de rechtbanken en ook bij de Afdeling bestuursrechtspraak moet voor het in behandeling nemen van een beroepschrift griffierecht worden betaald. Er zijn verschillende tarieven in het griffierecht. Vermindering van griffierecht is in bestuursrechtelijke zaken niet mogelijk. Het griffierecht moet pas worden voldaan, nadat daarom is gevraagd. Wordt uw beroep geheel of gedeeltelijk gegrond verklaard, dan bepaalt de uitspraak van de Afdeling tevens dat u het griffierecht terugkrijgt van het bestuursorgaan dat de oorspronkelijke beslissing heeft genomen.

Tarieven griffierecht in eerste instantie
Een natuurlijk persoon betaalt bij de rechtbank en bij de Afdeling bestuursrechtspraak voor het in behandeling nemen van een zaak € 141. Een niet-natuurlijke persoon (vereniging, stichting, firma, B.V.) betaalt € 281.
Voor een verzoek om voorlopige voorziening betaalt men in eerste instantie nog eens dezelfde bedragen.

Tarieven griffierecht in hoger beroep
Een natuurlijk persoon betaalt bij de Afdeling voor het in behandeling nemen van een zaak in hoger beroep € 211. Een niet-natuurlijk persoon betaalt in dat geval € 422. Voor een verzoek om voorlopige voorziening betaalt men nog eens dezelfde bedragen.
Alleen voor procedures die betrekking hebben op de Wet op de rechtsbijstand geldt een lager tarief: € 105.

Proceskosten in bestuursrecht
De mogelijkheid om een tegemoetkoming in de proceskosten te vragen is geregeld in het koninklijk besluit van 22 december 1999, geplaatst in Staatsblad 1999, 763: het Besluit proceskosten bestuursrecht. De rechter kan het bestuursorgaan veroordelen in het vergoeden van de proceskosten. Een proceskostenformulier kan direct voor aanvang van de zitting worden ingeleverd.

Rekening-courant
Advocaten en personen die maandelijks meerdere zaken indienen bij de Afdeling bestuursrechtspraak, kunnen verzoeken om een rekening-courantsysteem, waarbij tevoren een vast bedrag wordt gestort. Hiervan kan de Afdeling telkens het griffierecht afschrijven. Voor inlichtingen hierover kan men contact opnemen met de afdeling financieel beheer van de directie Bedrijfsondersteuning van de Raad van State (tel: 070-426 48 19).

Statutenregister voor rechtspersonen
Rechtspersonen (verenigingen, stichtingen, N.V.'s en B.V.'s) die regelmatig bij de Afdeling bestuursrechtspraak procederen, kunnen hun statuten deponeren bij de Raad van State. Statuten zijn relevant om te beoordelen of een rechtspersoon belanghebbende is bij een zaak en wie bevoegd is namens de rechtspersoon te handelen. Door de statuten te deponeren in het register van de Raad van State, hoeven niet bij iedere procedure steeds opnieuw de statuten te worden overhandigd. Een vermelding dat de statuten zijn opgenomen in het register van de Raad van State is voldoende.
Om het register actueel te houden moet na elke wijziging van de statuten een nieuw exemplaar worden gedeponeerd. U kunt uw statuten opsturen naar het secretariaat van de directie Bestuursrechtspraak, postbus 20019, 2500 EA Den Haag.

Behandeling beroepschriften
De Afdeling streeft er naar een beroepschrift binnen een jaar na ontvangst af te doen met een uitspraak. Een aantal beroepschriften wordt sneller afgedaan, zoals de zogenoemde buiten-zittingzaken, waarin de zaak duidelijk ligt.

Advocaat niet verplicht
Het is niet verplicht om een advocaat mee te brengen. In de meeste zaken voeren de partijen zelf het woord. Namens de bestuursorganen voeren veelal ambtenaren het woord.

Verzoeken om voorlopige voorziening
Het verzoek om voorlopige voorziening is te vergelijken met het kort geding bij de burgerlijke rechter. Zulke verzoeken worden op korte termijn behandeld. De bestuursrechter wordt gevraagd om een tijdelijke oplossing, die van kracht blijft totdat uitspraak is gedaan in de hoofdzaak, of totdat een bestuursorgaan heeft beslist op het bij dat orgaan nog in behandeling zijnde bezwaarschrift.

Zittingen van de Afdeling bestuursrechtspraak
Het merendeel van de zaken wordt behandeld op een zitting. Gemiddeld duurt de behandeling drie kwartier per zaak. Gecompliceerde zaken duren langer en hele grote zaken, zoals planologische kernbeslissingen op het gebied van de ruimtelijke ordening, kunnen dagen in beslag nemen omdat er tientallen beroepen gecombineerd worden behandeld.
De zittingen waarop achtereenvolgens gemiddeld zes tot acht zaken openbaar worden behandeld, vinden plaats op maandag, dinsdag, donderdag en vrijdag. De zittingen beginnen in het algemeen om 10.00 uur en duren tot ongeveer 14.30 uur. Een meervoudige kamer (drie staatsraden) behandelt de (juridisch) meer gecompliceerde zaken, een enkelvoudige kamer (één staatsraad) behandelt de (juridisch) minder gecompliceerde zaken.

Kneuterdijk 22
De zittingen vinden alle plaats in het gebouwencomplex aan Kneuterdijk 22 te Den Haag. Voor de bereikbaarheid is op deze site in de rubriek 'Contact' een routekaartje te bekijken. In het gebouw bestaat de mogelijkheid om te lunchen en om een kopje koffie te drinken.

De uitspraak
De toezending van de uitspraak aan partijen geschiedt automatisch en is kosteloos.

Inhoud van de uitspraak in eerste aanleg
Wordt het beroep ongegrond verklaard, dan blijft het besluit van kracht. Is het beroep geheel of gedeeltelijk gegrond, dan moet het orgaan een nieuw besluit nemen, waartegen weer in beroep kan worden gegaan. Ook als het bestuursorgaan nalaat een nieuw besluit te nemen, terwijl dit hem is opgedragen, dan kan hiertegen beroep worden ingesteld.

Inhoud van de uitspraak in hoger beroep
Gaat het om een hoger beroep tegen een uitspraak van de rechtbank, dan kan de Afdeling die uitspraak bevestigen of vernietigen. De Afdeling kan er in bepaalde gevallen voor kiezen om de zaak zelf af te doen. Daarmee wordt voorkomen dat een procedure onnodig lang duurt.

Beroep instellen per fax
De ontvangst van beroepschriften per fax is nogal toegenomen. Het gaat meestal om het veiligstellen van de beroepstermijn. De Raad van State attendeert op de mogelijkheid het beroepschrift kort te houden en vervolgens de nadere beroepsgronden per gewone post te zenden. Dit geldt natuurlijk ook voor de bijlagen. De faxen worden verwerkt gedurende de reguliere openingstijden van de Raad van State (08.30 uur - 17.00 uur). Het faxnummer is: 070 -365 13 80. Dit betekent dat faxen die binnenkomen buiten de reguliere openingstijden pas gelezen en verwerkt worden op de eerstvolgende werkdag.

Spoed
Voor zaken waarbij een voorziening wordt verlangd die niet kan wachten op de reguliere openingstijden is het algemene telefoonnummer van de Raad van State 24 uur per dag bereikbaar. Dit nummer is: 070 -426 44 26.
N.B. Dit geldt dus niet voor het faxnummer. Faxen kunnen alleen worden verwerkt tijdens de reguliere openingstijden.

Geen beroepschriften per e-mail
Het is niet mogelijk beroep in te stellen per e-mail.